فرهنگی ,شهری ,قدیمی ,شهرضا ,مدرسه ,تخریب ,قدیمی شهرضا ,قیمت هویت‌زدایی ,بافت قدیمی ,پروژه‌های عمرانی ,جناب آقای ,بازار قدیمی شهرضابه اسم نوسازی و به قیمت هویت‌زدایی

متن این نامه را در گروه های تلگرام مطالعه کردم . باتوجه به موضوع مطلب بیجا ندیدم در وبلاگ منعکس کرده شاید به این شکل اهالی دلسوز  فرهنگ شهرضا موضوع را پیگیری نمایند .

****************************************************************************

«سخنی با مسئولان شهرضا»
به اسم نوسازی و به قیمت هویت‌زدایی
.
روز گذشته در گشت و گذاری که در کوچه‌های قدیمی شهر داشتم، متاسفانه مشاهده کردم که دیوارهای مدرسه «ملک» و بخشی از کلاس‌های آن تخریب شده است ـ و فعلا به جایی برای پناه بردن معتادها و ... تبدیل شده است؛ ظاهرا قرار است بنای مدرسه ملک به طور کامل تخریب شود!
چندین سال پیش نیز وقتی برای نخستین بار دیدم که بنای قدیمی دبیرستان «نظام وفا» را در هم کوبیده‌اند و به جای آن ساختمان‌هایی جدید و بی هویت ساخته‌اند اندوهی سخت مرا فرا گرفت و افسوس خوردم بر این بی تدبیری و از این که رویکرد برخی از مسئولان شهر، فاقد هر گونه رهیافت فرهنگی است و بیشتر به رویکرد «بساز و بفروش‌‌ها» شبیه است! افسوس می‌خورم که برخی مسئولان شهر، دو ساختمان قدیمی آموزشی شهر که بخشی از تاریخ فرهنگی این شهر به شمار می‌رفت را به راحتی و بدون هیچ ملاحظه فرهنگی تخریب می‌کنند و به جای آن ساختمان‌های جدیدی می‌سازند که امکان ساخت آن‌ها در هر جای دیگر شهر هم وجود دارد. مگر شهرضا با کمبود زمین مواجه است؟ مدرسه ملک و دبیرستان نظام وفا دو نمونه قابل توجه از تاریخ معماری مدارس بود؛ نمونه‌هایی از معماری انسان‌مدار؛ مدرسه ملک را می‌توانستیم یکی از نمونه‌های مثال زدنی معماری انسان‌مدار در طراحی و ساخت بناهای آموزشی بدانیم؛ مدرسه‌ای که در آن، کودکان، به مثابه انسان قلمداد می‌شدند نه همچون بسیاری از مدارس کنونی که بیشتر به «جوجه کشی» شبیه است و تفاوتی بین آن و یک واحد آپارتمانی مسکونی نیست ـ بدون فضای سبز، بدون حیاط، زمین بازی و بی روح)
این مدرسه درون یک بافت قدیمی شهری قرار دارد؛ در واقع در بین خیابان‌های ولیعصر غربی تا خیابان صاحب‌الزمان از یک سو و خیابان چهل متری و مرکزی از سوی دیگر، هیچ فضای فرهنگی یا تفریحی برای جمعیت متراکم در این قسمت بزرگ شهر وجود ندارد؛ مدرسه ملک در بهترین شکل کاربری می‌توانست به عنوان بخشی از تاریخ فرهنگی این شهر حفظ شود و در یک کاربری جدید به عنوان یک فرهنگسرا یا مجموعه فرهنگی و آموزشی استفاده شود! سازه‌های مدرسه ملک همچنان استوار است و تا سال‌های سال می‌تواند همچنان مورد بهره‌بردای قرار گیرد.
هویت شهری، در فضای شهری تبلور می‌یاید؛ در واقع بخشی از هویت هر شهر را معماری و طراحی شهری آن تشکیل می‌دهد اما متاسفانه اینک دو دهه است که بدون هیچ ملاحظه فرهنگی و به نام نوسازی، تمام ظرفیت‌های فرهنگی نهفته در معماری شهرضا، به راحتی نابود می‌شود؛ این شکل بدقواره و منسوخ شده از توسعه شهری، با تخریب نه چندان سنجیده بافت قدیمی محله آقا و ... شروع شد و بعدها گریبان محدوده بازار قدیمی شهرضا را گرفت. به قیمت کشیده شدن خیابان و بدون هیچ وسواس فرهنگی، حریم بازار قدیمی شهرضا را تخریب کردند و به یک امکان فرهنگی ضربه‌ای جبران ناپذیر وارد کردند. اینک سال‌هاست که برای انجام هر طرح عمرانی، انجام پیوست فرهنگی و اریابی تاثیرات اجتماعی پروژه‌های عمرانی (Social Impact Assessment) ضروری است! ظاهرا انجام چنین بررسی‌هایی در اقدامات عمرانی شهرضا جایی ندارد.
در نیمه دوم دهه 1360، تخریب بازارچه شاهرضا و همچنین صحن اطراف آن از دیگر اقدامات تاسف باری بود که هیچکس نه به آن اعتراضی کرد، نه افسوسی خورد و نه حتی خطی درباره آن نوشت!
شهرضا به شهری مثل بسیاری از شهرهای دیگر تبدیل شده است؛ شهری بدون هویت شهری! بافت قدیمی شهرضا، یک سرمایه فرهنگی و هویتی بود که می‌شد با ملاحظات فرهنگی و عمرانی، از این ظرفیت برای هویت‌دهی به فضای شهری آن و همچنین جاذبه‌های گردشگری استفاده کرد.

جناب آقای ملکیان! معلم عزیز و فرهیخته‌ام!
شما مدتی است که سکان آموزش و پرورش شهر را در دست گرفته‌اید؛ اتفاقی که مایه خُرسندی و امیدواری همه شهروندان شده است. من نمی‌دانم چه برنامه‌ای برای آینده مدرسه ملک در نظر گرفته شده‌است اما عاجزانه خواهشمندم تا جایی که ممکن است مانع از تخریب کامل این مدرسه شوید. بگذارید در بین بناهای فرهنگی شهر، لااقل یک بنای قدمی حفظ شود. با همفکری فرماندار سختکوش و خوشفکر شهر، جناب آقای گلابی و همچنین شهردار محترم، در این باره تدبیری بیندیشید. اگر آیندگان ما خواستند بدانند مدارس قدیمی شهرضا چگونه بوده است ما چه میراثی از آن باقی گذاشته‌ایم؟
جناب فرماندار! میراث فرهنگی، یک شبه شکل نمی‌گیرد؛ ما باید در حفظ و شکل دهی به هر آن چیزی که می‌تواند به عنصری هویت بخش برای شهرضا تبدیل شود، کوشا باشیم.
اقدامات شهرداری شهرضا در دوهه اخیر، بیشترین سهم را در بی هویتی فضاهای این شهر داشته به نحوی که این شهر را به شهری بی‌هویت از نظر معماری و منظر شهری تبدیل کرده است، که داستان آن یکی داستان است پر آب چشم! اما از شورای شهر و شهردار جدید خواهشمندم دیدگاه تخریب و بساز بفروشی حاکم بر نگاه گذشته را به نگاهی فرهنگی تغییر بدهند؛ حداقل برای پروژه‌های عمرانی شهر، پیوست‌های فرهنگی تهیه کنند . برای هویت بخشی به فضاهای شهری از تجربه های سایر کشور ها وشهر ها استفاده کنیم .

با احترام افشین داور پناه

مدیر گروه پژوهش هنر و جامعه شناسی فرهنگی پژوهشکده فرهنگ و هنر

معاون فرهنگی پژوهشی خانه کتاب ایران

(عکس تزیینی است و از موضوع نیست) البته در شهرضاست

منبع اصلی مطلب : دلنوشته های یک بازنشسته(جهانمردی شهرضا)
برچسب ها : فرهنگی ,شهری ,قدیمی ,شهرضا ,مدرسه ,تخریب ,قدیمی شهرضا ,قیمت هویت‌زدایی ,بافت قدیمی ,پروژه‌های عمرانی ,جناب آقای ,بازار قدیمی شهرضا
اشتراک گذاری: این صفحه را به اشتراک بگذارید

آینا گروه : به اسم نوسازی و به قیمت هویت‌زدایی